article

دستورات شرطی (Conditional Statements) در جاوا اسکریپت (JavaScript)

javascript-conditional-statements

در علم کامپیوتر و دنیای برنامه نویسی دستورات شرطی (Conditional Statements) عباراتی آشنا هستند که تقریبا در هر زبانی با آنها سر و کار خواهیم داشت، دستورات شرطی به بیان ساده برای تعیین مسیر اجرا و پردازش کدها در دو راهی های برنامه ها استفاده می شوند که منظور از دو راهی true یا false بودن رابطه است، به فرض در محاوره می گوییم اگر X بزرگتر از Y باشد (نتیجه مقایسه true باشد) پلن A اعمال می شود در غیر این صورت (نتیجه مقایسه false باشد) پلن B اعمال خواهد شد و در واقع با بررسی هر مقایسه عملیات در نظر گرفته شده برای آن را لغو یا اجرا می کنیم، در دنیای برنامه نویسی نیز دستورات شرطی به این منظور تعریف شده اند تا بتوانیم عبارات "اگر"، "در غیر این صورت" و "در غیر این صورت اگر" را به زبان کدها ترجمه کنیم، پیش از این گفتیم که شیوه نگارش (Syntax) زبان های برنامه نویسی چیزی نیست جزء روشی که بتوانیم ایده های ذهنی خود را به کمک آنها به دستورات قابل فهم برای ماشین و مفسر آن زبان تبدیل کنیم و دستورات شرطی یکی از ابزارها و قابلیت هایی است که ما را در این راه یاری می دهند.

دستورات شرطی (Conditional Statements) در جاوا اسکریپت (JavaScript)


همان طور که در آموزش های قبل گفتیم عملگرهای محاسبه، مقایسه و استدلال منطقی در جاوا اسکریپت بدون وجود دستورات شرطی عملا کاربردی ندارند و در کنار این دستورات است که فرآیند مقایسه کامل می شود، دستورات شرطی شامل سه عبارت if (اگر)، else (در غیر این صورت) و else if (درغیر این صورت اگر) است، برای درک این دستورات به همان مثال آموزش قبل و محاسبه امتیازات مشتریان فروشگاه آنلاین رجوع می کنیم، فرض کنیم می خواهیم مقایسه کنیم که امتیاز کاربر از 12 کوچکتر باشد، در این صورت به زبان ساده خواهیم نوشت "(اگر امتیاز کاربر کمتر از 12 بود) {این فرآیند را انجام می دهیم}" که نمونه کد آن به شکل زیر خواهد بود.
if(point < 12){
}
اگر نتیجه این رابطه صحیح (true) باشد محتوای داخل {} اجرا خواهد شد (این محتوا با توجه به هدف و نیاز ما از برنامه نویسی مشخص می شود)، حال فرض کنیم نتیجه این رابطه نادرست (false) باشد یعنی امتیاز کاربر بیشتر از 12 یا مساوی با آن است، در این حالت دو راه برای توسعه کد وجود دارد، استفاده از else (در غیر این صورت) یا else if (درغیر این صورت اگر)، اگر از else استفاده کنیم نقطه پایانی مقایسه را تعیین کرده ایم و دیگر نمی توانیم آن را توسعه دهیم "(اگر امتیاز کاربر کمتر از 12 بود) {این فرآیند را انجام می دهیم} (در غیر این صورت) {این فرآیند را انجام می دهیم و تمام}".
if(point < 12){
} else{
}
اما else if مشابه if عمل می کند و می توانیم به هر تعداد مورد نیاز مقایسه را توسعه دهیم "(اگر امتیاز کاربر کمتر از 12 بود) {این فرآیند را انجام می دهیم} (در غیر این صورت اگر امتیاز کاربر کمتر از 14 بود) {این فرآیند را انجام می دهیم} (در غیر این صورت اگر امتیاز کاربر بیشتر از 16 بود) {این فرآیند را انجام می دهیم} (در غیر این صورت) {این فرآیند را انجام می دهیم و تمام}".
if(point < 12){
} else if(point < 14){
} else if(point > 16){
} else{
}
تحلیل نمونه کد بالا بسیار ساده است، در شرط if اول بررسی می کنیم اگر مقدار متغیر point کوچکتر از 12 باشد قسمت داخل {} آن اجرا و فرآیند مقایسه به پایان می رسد، اما اگر اینگونه نبود و به فرض point برابر 13 باشد else if اول اجرا و اگر point برابر 17 باشد قاعدتا else if دوم اجرا خواهد شد، بر همین اساس اگر point برابر 15 باشد قسمت else پایانی اجرا می شود چون هیچ کدام از مقایسه های قبلی true نیستند و else پایانی به عنوان حالت پیش فرض اجرا می شود، در نمونه کد زیر از شرط if و else جهت مقایسه امتیاز کاربر فرضی استفاده کرده ایم که با اجرای کدها و تغییر مقدار متغیر point شیوه مقایسه، منطق و شرط در جاوا اسکریپت به خوبی قابل درک خواهد بود.
<!DOCTYPE html>
<html lang="fa">
<head>
<meta charset="utf-8">
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1">
<title>وبگو | مقایسه با دستورات شرطی if و else در جاوا اسکریپت</title>
<!-- Webgoo.ir -->
<style>
.rtl {
    direction: rtl;
}
</style>
</head>
<body>
<div class="rtl">
<noscript>جاوا اسکریپت در مرورگر شما پشتیبانی نمی شود یا غیرفعال است!</noscript>
<script>
var point = 10;
var num = 12;

if(point < num){
    document.write('امتیاز کاربر کمتر از ' + num + ' است!');
} else{
    document.write('امتیاز کاربر بیشتر از ' + num + ' یا مساوی با ' + num + ' است!');
}
</script>
<hr>
<script>
var point = 20;
var num = 18;

if(point < num){
    document.write('امتیاز کاربر کمتر از ' + num + ' است!');
} else{
    document.write('امتیاز کاربر بیشتر از ' + num + ' یا مساوی با ' + num + ' است!');
}
</script>
<hr>
<script>
var point = 15;
var num = 15;

if(point < num){
    document.write('امتیاز کاربر کمتر از ' + num + ' است!');
} else{
    document.write('امتیاز کاربر بیشتر از ' + num + ' یا مساوی با ' + num + ' است!');
}
</script>
<hr>
علامت + در جاوا اسکریپت هم مقدار عددی (Int) و هم مقدار رشته ای (String) را جمع می کند! اگر دو طرف رابطه هر دو عدد باشند حاصل یک عدد خواهد بود، اما اگر یکی از طرفین یا هر دو طرف به صورت رشته باشند، حاصل یک مقدار رشته ای خواهد بود.
</div>
</body>
</html>
پیش نمایش
برای درک بهتر نحوه عملکرد دستورات شرطی در جاوا اسکریپت، می توانیم کد بالا را در سیستم خود در یک فایل با فرمت html ذخیره، مقادیر متغیرها را به نحو دلخواه تغییر و نتیجه هر تغییر را در مرورگر ببینیم.
در نمونه کد بالا صرفا از دستور شرطی if و else استفاده شده است، در برنامه نویسی معمولا فرآیندها پیچیده تر از این هستند و ناگزیر باید از eles if نیز استفاده کنیم، مثال زیر شکل توسعه یافته نمونه کد بالا است که در صورت تسلط بر دستور if و else می توانیم این کد را نیز جهت درک بهتر بررسی و موشکافی کنیم.
<!DOCTYPE html>
<html lang="fa">
<head>
<meta charset="utf-8">
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1">
<title>وبگو | مقایسه با دستورات شرطی if، else و else if در جاوا اسکریپت</title>
<!-- Webgoo.ir -->
<style>
.rtl {
    direction: rtl;
}
</style>
</head>
<body>
<div class="rtl">
<noscript>جاوا اسکریپت در مرورگر شما پشتیبانی نمی شود یا غیرفعال است!</noscript>
<script>
var point = 14;
var num = 12;

if(point < num){
    document.write('امتیاز کاربر کمتر از ' + num + ' است!');
} else if(point == 12){
    document.write('امتیاز کاربر 12 است!');
} else if(point > 12 && point < 15){
    document.write('امتیاز کاربر بین 12 تا 15  است!');
} else if(point == 15 || point == 16){
    document.write('امتیاز کاربر 15 یا 16  است!');
} else{
    document.write('امتیاز کاربر بیشتر از 16  است!');
}
</script>
<hr>
به یاد داشته باشیم جاوا اسکریپت در مرورگر کاربران اجرا می شود و سورس کدها در دسترس هستند، لذا سهوا یا عمدا همواره امکان تغییر نحوه عملکرد آنها وجود دارد، به همین دلیل نمی توانیم به عنوان یک روش مطمئن برای اعتبارسنجی روی آن حساب کنیم، برای اینگونه موارد باید از زبان های سمت سرور مانند PHP استفاده کنیم، در عمل معمولا اعتبارسنجی های اولیه توسط جاوا اسکریپت انجام شده و در نهایت پس از ارسال اطلاعات به سرور این PHP است که اعتبارسنجی اصلی و نهایی را انجام می دهد، به این صورت هم رابط کاربری بهینه و هم کدهای مطمئن با عملکرد حساب شده خواهیم داشت.
</div>
</body>
</html>
پیش نمایش
نکته: دقت کنیم شیوه نگارش (Syntax) هر زبانی مخصوص به خودش است و اگر این اصول را رعایت نکنیم در اجرای کدها با خطا مواجه خواهیم شد، به طور مثال دستور else if در جاوا اسکریپت با یک فاصله به کار می رود اما در PHP به صورت elseif نگارش می شود.

مختصرنویسی با عملگرهای سه گانه (Ternary Operators) در جاوا اسکریپت


در برنامه نویسی پروژه های کاربردی به دلایل مختلف ممکن است نیاز به مختصرنویسی دستورات شرطی else if ،if و else باشد که در پاسخ به این نیاز در اغلب زبان ها این هدف با عملگرهای سه گانه یا Ternary Operators تحقق می یابد، منظور از عملگرهای سه گانه ترکیب مقایسه با کاراکترهای ? و : است، در شیوه مختصرنویسی علامت ? جایگزین if و علامت : جایگزین else می شود، به طور مثال اگر دستور شرطی در حالت عادی به شکل زیر باشد:
<script>
var point = 14;
var num = 12;
if(point < num) {
    alert('if');
} else{
    alert('else');
}
</script>
شیوه مختصرنویسی آن به صورت زیر خواهد بود:
<script>
var point = 14;
var num = 12;
(point < num) ? alert('if') : alert('else');
</script>
با ترکیب و توسعه این روش حتی می توانیم دستور شرطی else if را نیز به صورت مختصرنویسی بنویسیم، به طور مثال:
<script>
var point = 14;
var num = 14;
(point < num) ? alert('if') : (point <= num) ? alert('else if') : alert('else');
</script>
استفاده از شیوه مختصر نویسی در برنامه نویسی دلخواه است و معمولا برای نوشتن شرط های ساده از آن استفاده می کنیم.
sectionدسته بندی: آموزش مقدماتی » JavaScript
related مطالب بیشتر:
» شروعی بر برنامه نویسی جاوا اسکریپت (JavaScript)
» کار با پنجره Pop-up در جاوا اسکریپت (JavaScript)
» توابع (Functions) در جاوا اسکریپت (JavaScript)
» کار با متد getElementById و innerHTML در جاوا اسکریپت (JavaScript)
» آرایه (Array) در جاوا اسکریپت (JavaScript)
commentنظرات (۲ یادداشت برای این مطلب ارسال شده است)
more یادداشت های جدید بر اساس تاریخ ارسال در انتهای یادداشت های موجود نمایش داده می شوند.
نویسنده: بهارناز
۰۳:۰۸ ۱۳۹۷/۰۲/۰۷
سلام. اگر از نظر اعتبار سنجی زیاد نمیشه روی جاوا اسکریپت حساب کرد. پس در کجاها ازش استفاده کنیم ؟ اعتبار سنجی اولیه یعنی چی ؟ پیشاپیش ممنونم از پاسخگوییتون
پاسخ: 
کدهای جاوا اسکریپت در مرورگر کاربران اجرا و لذا در دسترس هستند و همواره امکان تغییر آنها وجود دارد، به همین دلیل برای اعتبارسنجی نهایی و مطمئن مناسب نیستند، اما منظور از اعتبارسنجی اولیه این است که قبل از ارسال فرم به سرور پیش آگاهی به کاربران بدهیم، به طور مثال اگر کاربر یک گزینه را به اشتباه انتخاب یا ایمیل خود را با فرمت صحیح وارد نکرد در همان قسمت اطلاع رسانی صورت گیرد، این کار موجب بهبود رابط کاربری و ایجاد حس بهتر از کار با محیط برنامه می شود، در نهایت برای حفظ امنیت اعتبارسنجی نهایی در سرور و با برنامه نویسی سمت سرور که سورس ها دور از دسترس کاربران هست انجام می شود.
نویسنده: حسام
۱۴:۴۹ ۱۳۹۸/۰۴/۱۳
سلام خسته نباشید من تابع زیر رو نوشتم اما درست کار نمیکنه خیلی سعی کردم اما درست نشد ممنون میشم راهنماییم کنید.
http://arasadr.ir/result.js
if اولش کار میکنه ولی وقتی به تکس باکس ها مقدار داده میشه مثلا 1 + 1 دیگه تغییر نمیده.
پاسخ: 
برای تست تابع به بخش کاربری صفحه و فیلدهایی که در سوال اشاره کرده اید باید دسترسی داشت، در هر صورت دو نکته در این تابع می تواند (احتمالا) علت مشکل باشد:
- مقدار متغیر i از خارج تابع و به نظر در حلقه دریافت می شود که می تواند مقادیری نامعتبر باشد!
- متد innerHTML در تابع استفاده شده که برای فیلدهای input عمل نمی کند و باید از متد value استفاده شود.
more لطفا پیش از ارسال یادداشت نکات زیر را مد نظر داشته باشید:
- موارد غیرمرتبط با مباحث آموزش ها را در فرم منوی "تماس با ما" مطرح و پاسخ را از طریق ایمیل دریافت کنید.
- به سوالات کلی، مبهم و مشکلاتی که تلاشی برای رفع آن نکرده باشید پاسخ مختصر داده خواهد شد.
- کدها و اسکریپت های طولانی را ترجیحا در یک صفحه وب آنلاین قرار دهید تا امکان تست و بررسی وجود داشته باشد.
- از درج عناوین تبلیغاتی در فیلدها خودداری کنید، در صورتی که یادداشت تبلیغاتی تشخیص داده شود حذف خواهد شد.
- تمام یادداشت ها بررسی و زمانی جهت پاسخگویی در نظر گرفته می شود، لطفا از طرح سوالات متعدد خودداری کنید.





5 × 2
 refresh

آخرین دیدگاه ها
more برای دسترسی سریع به یادداشت مربوطه می توانید از لینک مطلب در کادر زیر استفاده کنید.
form بنیامین
در:
درود. وقت بخیر. من یک سوالی از خدمتتون داشتم؟ من می خوام وقتی کاربر بنویسه بدون اینکه URL تغییر کنه. و اینکه چطوری بعد...
۱۳۹۹/۱۱/۰۷

form مهدی
در:
خیلی ممنون آموزش خیلی خوبی بود
۱۳۹۹/۱۱/۰۷

form علی
در:
سلام تشکر میکنم از شما و سایت فوق العاده عالی تون مشکلم حل شد تشکر میکنم موفق باشید
۱۳۹۹/۱۱/۰۵

form rofa
در:
سلام خسته نباشید خیلی ممنونم از مطالب خوبتون.. ببخشید علامتی که در سمت راست همین سایت هستش چجوری تغییر جهت میده با اسکرول کردن...
۱۳۹۹/۱۱/۰۵

form علی
در:
با سلام تشکر از سایت خوبتون و اموزشای خوبی که قرار میدین یک سوال داشتم من میخوام از یک فایل رشته ای همانند :...
۱۳۹۹/۱۱/۰۵

form علی
در:
با سلام سایت هایی من میخوام اطلاعاتی از سایتی بگیرم اما این سایت پس از چند ثانیه این اطلاعات رو به من نشون میده و...
۱۳۹۹/۱۱/۰۴

form شیدا
در:
سلام برای اینکه بتونم جدول ضرب 1 در 5 رو بنویسم چه کدهایی باید بنویسم؟
۱۳۹۹/۱۱/۰۳

form امیرحسین
در:
چرا استاد خیلی فرق داره الان کد زیر را شما در نظر بگیرید بین 0 تا 1 ثانیه طول میکشه اجرا شدنش خب شما...
۱۳۹۹/۱۱/۰۲

form امیرحسین
در:
سلام استاد حالتون چطوره، من یه سوال داشتم: تو پروژه های بزرگ که یک ارایه معمولا 20 عنصری یا نهایت 100 عنصری داشته باشیم...
۱۳۹۹/۱۱/۰۲

form کوثر رحیمی
در:
سلام ا ز راهنماییتون ممنونم من تازه وبلاگم رو درست کردم ۱۲ سالمه هر کاری می کنم فیلم در اون قرار نمیگیره همش این خطا...
۱۳۹۹/۱۰/۲۹

form متین
در:
سلام و خسته نباشید من بخوام داده ای که از قبل موجوده رو با متد پست به یک فایل ارسال کنم چجور میشه؟ یعنی...
۱۳۹۹/۱۰/۲۷

form روشنا
در:
سلام ما یه وبلاگ گروهی داریم مختص املاک فایل های جدید و حتی قالب جدید اصلا اعمال نمیشه . حتی راهنمایی که کرده...
۱۳۹۹/۱۰/۲۷

form علی
در:
من در یک سایت سازی سایت ساختم یه بخش داره به نام اسکریپت دلخواه می خوام یه اسکریپتی بذارم که مثلا یه موسیقی وقتی کاربر...
۱۳۹۹/۱۰/۲۷

form امیرحسین
در:
بله استاد خیلی ممنون، نمیدونستم خودش Optimize رو انجام میده در کل من بعد از ایندکس گذاری ها همیشه سعی کردم جوری که با...
۱۳۹۹/۱۰/۲۶

form امیرحسین
در:
ُسلام وقت بخیر این کووری هم چون اول قسمت WHERE انجام میشه بعد قسمت ON پس این کووری هم با حالت کووری قبلی برابره
۱۳۹۹/۱۰/۲۶
form امیرحسین
در:
سلام استاد وقت بخیر ممنون از پاسخ گویی های قبلی یه سوال دیگه داشتم: این هم هیچ مشکلی نداره و کار میکنه، ایا...
۱۳۹۹/۱۰/۲۵
form محمد بیدل بازه
در:
سلام خسته نباشید ببخشید من توی یک قسمت سایتم تصویری دارم و میخوام سمت راست اون تصویر متن بنویسم ولی نمیشه تا متن رو...
۱۳۹۹/۱۰/۲۵
form سلام
در:
و اینکه یه تگ خوب برای فونت معرفی کنید و یه تگ دیگه که متن رو (تیتر مطلب (تست)) در ادامش بنویسه نه اینکه...
۱۳۹۹/۱۰/۲۴
form سلام
در:
سلام وبسایتم را نگاه کنید از چه تگی استفاده کنم تا فاصله بین تیتر مطلب جدید را کاهش دهم؟ (از خطی به خط...
۱۳۹۹/۱۰/۲۴
form وطن
در:
سلام. خسته نباشید. خیلی گشتم درباره یک خطا یا ایراد فنی که چند روز هست در سایت نوشته شده با پی اچ پی (اسکریپت اولوشن)...
۱۳۹۹/۱۰/۲۴
form حورارمی
در:
سلام. من هنوز نمیدونم تو تنظیمات باید کجا رو بگردم تا قالب وبلاگم رو با عکس مورد علاقه ام تغییر بدم. یا نمیتونم...
۱۳۹۹/۱۰/۲۳
form راشد
در:
این روش خیلی طولانیه در فروشگاه من یک برنامه گرفتم که یه عکس توش اپلود کن بهت یک لینک میده در ظرف چند ثانیه و...
۱۳۹۹/۱۰/۲۱
form باسلام
در:
باسلام خدمت شما عزیز زحمت کش، من مطلب را تا آخر مطالعه کردم. من وبلاگم بازدیدای زیادی داره چون تمام مطالبش رو خودم مینویسم و...
۱۳۹۹/۱۰/۲۱
form محمود
در:
سلام و عرض ادب من در سایتم یک قسمت تب ایجاد کردم، متن ها را که در تب می نویسم پاراگراف بندی نمی شوند....
۱۳۹۹/۱۰/۲۱
form علی آقابیگی
در:
سلام خسته نباشید ببخشید من می خواستم کد جدید در وبلاگم بزارم بعد اشتباهی رفتم در قسمت ویرایش کدها و بعد بیشتر کدها را پاک...
۱۳۹۹/۱۰/۲۰
form محمد
در:
سلام. من میخوام با جاوا اسکریپت یک کدی بنویسم که وقتی کاربر روی یک دکمه ‏ای کلیک کرد، یک کد تصادفی برای شمارش ارسال...
۱۳۹۹/۱۰/۲۰
form پوریا
در:
سلام خسته نباشید، ممنونم بابت توضیحات خوبتون، یه مشکلی داشتم میخواستم ببینم امکانش هست راهنمایی کنید؟ فرض کنید یه اینطور متنی داریم: ...
۱۳۹۹/۱۰/۱۹
form seyedsobhanmansouri
در:
سلام خسته نباشید من سایتمو طراحی کردم اما به این مشکلات بر میخورم اول اینکه هدر سایتم نمایش داده نمیشه اصلا و بعد...
۱۳۹۹/۱۰/۱۹
form رضا
در:
سلام. ممنون بابت مطالب مفیدتون. این نوع جستجو به سئو سایت لطمه نمیزنه؟؟؟ چون در این مدل جستجو، مقدار impression میره بالا ولی...
۱۳۹۹/۱۰/۱۹
form mahdi
در:
سلام استاد عزیز ، پس بنظرتون بجای وقت گذاشتن برای یادگیری لاراول و وردپرس ، وقت بزارم که عمیق تر php و ساختار mvc...
۱۳۹۹/۱۰/۱۹
form علی
در:
سلام و ممنون بابت وبسایت عالیتون داخل بعضی سایت ها دیدید مثلا یه متنی شروع به تایپ شدن می کنه و وقتی کامل شد...
۱۳۹۹/۱۰/۱۸
form محمد
در:
سلام خدمت شما دوست عزیز سوالم این بود میخاستم چندتا مثال از این تابع و چند تابع دیگه از خودتون رو برام مثال بزنید...
۱۳۹۹/۱۰/۱۸
form محمود رنجبر
در:
سلام برادر مشکل من تو همین سایتی هست که فرستادم وقتی گزینه خانه رو کلیک میکنم و بعد دکمه بک گوشی رو میزنم بالای صفحه...
۱۳۹۹/۱۰/۱۷
form mahdi
در:
سلام استاد عزیز ، بعد از آموزس php با لاراول کار کنیم بهتره ؟
۱۳۹۹/۱۰/۱۶
form رضا
در:
آدرس رو براتون گذاشتم دامنه قبلا روی یه وبلاگ میهن بلاگ بود چند ماه میشه که از میهن بلاگ خداحافظی کردم ولی هنوز که هنوزه...
۱۳۹۹/۱۰/۱۴
form نیلو
در:
سلام... ببخشید بعد طراحی قالب قالب شیشه ایم هست یا نه؟؟؟
۱۳۹۹/۱۰/۱۳
  در انتظار بررسی: ۰
 پاسخگویی به سوالات ممکن است تا 24 ساعت زمان ببرد.